Zwolnienie lekarskie na dziecko ze szpitala może wystawić lekarz wypisujący dziecko do domu, jeśli wymaga ono dalszej opieki rodzicielskiej. To forma wsparcia dla rodziców, która pozwala na zapewnienie niezbędnej pielęgnacji po powrocie malucha do domu.
Zwolnienie lekarskie na dziecko może wypisać lekarz zajmujący się dzieckiem, który ocenia jego stan zdrowia. Dotyczy to zarówno lekarzy ambulatoryjnych, jak i tych pracujących w szpitalu.
Lekarz sprawujący opiekę medyczną nad dzieckiem może wystawić elektroniczne zwolnienie lekarskie (e-ZLA) na opiekę nad nim. To standardowa procedura, dzięki której rodzic uzyskuje prawo do zasiłku opiekuńczego.
W momencie wypisu dziecka ze szpitala lekarz może wystawić zwolnienie lekarskie na opiekę. Jeżeli rodzic wyrazi potrzebę sprawowania takiej opieki w domu po hospitalizacji, lekarz oceni sytuację i, w razie potrzeby, wystawi e-ZLA.
Zasiłek opiekuńczy na chore dziecko należy się rodzicowi, który spełnia konkretne warunki związane z ubezpieczeniem zdrowotnym i sytuacją rodzinną. Aby mieć do niego prawo, trzeba zapewnić opiekę dziecku w sytuacji, gdy nie ma innej alternatywy.
Jednym z warunków otrzymania zasiłku opiekuńczego jest objęcie ubezpieczeniem chorobowym. Dotyczy to zarówno osób zatrudnionych na umowę o pracę, jak i prowadzących działalność gospodarczą, które regularnie odprowadzają składki.
Istotnym kryterium jest brak innej osoby w gospodarstwie domowym, która mogłaby zająć się chorym dzieckiem. Wlicza się do tego sytuacje, gdy drugi rodzic jest zdolny do pracy, ale nie pełni tej opieki.
Jeśli jeden z rodziców nie może pracować z powodu swojej choroby, drugi rodzic ma prawo do zwolnienia na opiekę nad dzieckiem. W praktyce oznacza to, że mimo obecności jednego z rodziców w domu, jego stan zdrowia uniemożliwia sprawowanie opieki.
Wymiar zwolnienia na dziecko zależy od wieku malucha, stanu jego zdrowia oraz tego, czy opieka dotyczy dziecka, czy innego członka rodziny.
Rodzice dzieci do 14. roku życia mają prawo do maksymalnie 60 dni zwolnienia lekarskiego na opiekę w roku kalendarzowym. Ten limit obowiązuje łącznie oboje rodziców i nie zależy od liczby dzieci.
Dla młodzieży w wieku 15-18 lat przewidziano 14 dni zwolnienia lekarskiego na opiekę w ciągu roku kalendarzowego. Dotyczy to łącznie obojga rodziców.
Jeśli dziecko w wieku 15-18 lat ma orzeczenie o niepełnosprawności, rodzice mogą skorzystać z 30 dni zwolnienia na opiekę w roku kalendarzowym. To szczególnie ważne dla rodzin dzieci z niepełnosprawnościami.
Przepisy umożliwiają także opieczętę nad innym członkiem rodziny – wtedy przysługuje do 14 dni zwolnienia w roku kalendarzowym. Te dni są odliczane od ogólnego limitu opieki rodzinnej.
| Warunek | Maksymalny limit dni w roku kalendarzowym |
|---|---|
| Dziecko do 14. roku życia | 60 dni |
| Dziecko 15–18 lat | 14 dni |
| Dziecko 15–18 lat z orzeczeniem o niepełnosprawności | 30 dni |
| Opieka nad innym członkiem rodziny | 14 dni |
By otrzymać zasiłek opiekuńczy, trzeba złożyć odpowiednie dokumenty potwierdzające prawo do świadczenia. W praktyce polega to na przekazaniu zwolnienia lekarskiego drogą elektroniczną oraz złożeniu stosownych wniosków.
Elektroniczne zwolnienie lekarskie (e-ZLA) lekarz wysyła automatycznie do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) lub pracodawcy przez portal PUE ZUS. Pracodawca od razu dostaje powiadomienie o nieobecności pracownika.
Żeby pracownik otrzymał świadczenie, pracodawca musi przesłać do ZUS odpowiedni dokument – zaświadczenie płatnika składek ZUS Z-3. To niezbędny krok do wypłaty zasiłku.
Pracownik powinien złożyć u pracodawcy lub bezpośrednio w ZUS wniosek o zasiłek opiekuńczy. Formularz Z-15A dotyczy opieki nad dzieckiem, a Z-15B – nad innym członkiem rodziny.
W pewnych nieprzewidzianych sytuacjach rodzice mogą dostać zasiłek opiekuńczy nawet na zdrowe dziecko. Muszą jednak spełnić określone warunki.
Jeśli żłobek, przedszkole czy szkoła nagle zamkną się, rodzic może ubiegać się o zasiłek opiekuńczy. Wystarczy złożyć krótkie oświadczenie u pracodawcy.
Gdy osoba regularnie zajmująca się dzieckiem, np. matka, nagle zachoruje, drugi rodzic może otrzymać zasiłek na opiekę nad zdrowym dzieckiem. Podstawą jest wtedy zaświadczenie lekarskie o chorobie opiekuna.
Jeśli opiekun dziecka spoza rodziny nagle zachoruje, rodzic również może dostać zasiłek na zdrowe dziecko. Musi wtedy przedstawić zaświadczenie lekarskie o chorobie opiekuna oraz oświadczenie o konieczności opieki.
Prawo do zasiłku można stracić, gdy zwolnienie lekarskie wykorzysta się niezgodnie z jego przeznaczeniem lub gdy w domu przybywa osoba, która mogłaby zająć się dzieckiem.
Gdy zwolnienie na opiekę zostaje użyte do innych celów, na przykład do pracy zarobkowej, zasiłek od ZUS nie jest należny. To nieuprawnione korzystanie ze zwolnienia.
Wykonywanie jakiejkolwiek pracy, także zdalnej, podczas zwolnienia lekarskiego na dziecko prowadzi do utraty prawa do zasiłku opiekuńczego.
Jeżeli w gospodarstwie domowym mieszka ktoś, kto może zapewnić opiekę, rodzic nie może otrzymać zasiłku. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy taka osoba jest niezdolna do opieki na przykład przez chorobę.
Tak, lekarz może wystawić zwolnienie lekarskie na opiekę nad dzieckiem do trzech dni wstecz od dnia wizyty, jeśli uzna to za uzasadnione stanem zdrowia dziecka.
Obecnie wszystkie zwolnienia na dziecko wystawia się wyłącznie w formie elektronicznej (e-ZLA), które trafiają automatycznie do systemu ZUS.
Zasiłek opiekuńczy jest możliwy także wtedy, gdy drugi rodzic pracuje, o ile jednak nie ma możliwości zapewnienia opieki w tym czasie, np. ze względu na pracę zmianową lub nocną.
Nie, zwolnienie lekarskie na dziecko nie przerywa urlopu wypoczynkowego. Rodzic sprawuje wtedy opiekę, ale otrzymuje wynagrodzenie urlopowe, a nie zasiłek opiekuńczy.
Tak, limit dni zwolnienia na opiekę nad dzieckiem, np. 60 dni, odświeża się z początkiem nowego roku kalendarzowego.
Po wykorzystaniu limitu dni zasiłku opiekuńczego dalsza nieobecność w pracy jest traktowana jako usprawiedliwiona, ale bezpłatna. Za ten okres nie otrzymasz już zasiłku ani wynagrodzenia.
